همیشه یک سوال اساسی مطرح بوده است که آیا هیچ راهی برای رام کردن و استفاده از این قدرت سرکش وجود دارد یا نه ؟ آنچه که در ادامه این مطلب می خوانید ، پاسخ به این سوال است که نمونه ای از یک راه علمی و کاربردی مقابله و مهار سیل را تشریح می کند .
کد خبر: ۱۰۶۱۴۵۲
تاریخ انتشار: ۲۲ مرداد ۱۴۰۱ - ۲۰:۱۱ 13 August 2022
تابناک کهگیلویه و بویراحمد ، بروز سیل در کهگیلویه و بویراحمد ، طی سال های گذشته همراه همیگی مردم بوده است و البته میزان خسارت آن متناسب با حجم بارش ها ، در سال های مختلف متفاوت بوده است اما یک نکته در همه این سیل ها چه در سیل های ناشی از باران های موسمی (مونسنی تابستانی) و چه در فصل های بارش سال همواره کمترین منافع را در پی نداشته است و اتفاقا خسارت های فراوانی به همراه داشته است به گونه ای که منابع زیادی را برای جبران و مقابله از استان گرفته است . همیشه یک سوال اساسی مطرح بوده است که آیا هیچ راهی برای رام کردن و استفاده از این قدرت سرکش وجود دارد یا نه ؟ 
آنچه که در ادامه این مطلب می خوانید ، پاسخ به این سوال است که نمونه ای از یک راه علمی و کاربردی مقابله و مهار سیل را تشریح می کند .
استان کهگیلویه و بویراحمد با دارا بودن بیش از ۱۱ میلیارد مترمکعب بارش سالیانه و نیز ۸/۵ میلیاردمترمکعب رواناب از جمله استان های شاخص کشور در پتانسیل آبی است .
این حجم بارش اغلب در ۴ ماه سال اتفاق می افتد و در ۸ ماه دیگر که بیشترین مصرف آب شرب ، صنعت و کشاورزی وجود دارد شاهد کمترین بارش و یا عدم وجود هر گونه بارش در بیشتر نقاط استان هستیم .
در راستای مهار منابع آبی استان همزمان با سفر پربرکت مقام معظم رهبری مدظله العالی به استان در سال ۱۳۷۳ مطالعه و اجرای سدهای مهم مخزنی آغاز گردید که نتیجه آن ساخت و بهره برداری از سدهای کوثر و شاه قاسم  و نیز مطالعه سد تنگ سرخ و ... می باشد.
سد تنگ سرخ بعد از یک دهه مطالعات مختلف زمین شناسی ، ژئو تکنیک ، هیدرولوزی ، پدافند غیر عامل ، باستان شناسی ونیز زیست محیطی بمنظور تامین اب شرب ، صنعت و کشاورزی شهرستان های بویراحمد و دنا در اواخر دهه ۸۰ طراحی و در سال ۱۳۹۰ کلنگ زنی گردید .
سد دارای مخزنی به حجم ۱۲۵ میلیون مترمکعب و تنظیم اب ۱۵۷ میلیون مترمکعب خواهد بود .
بر اساس تخصیص ابلاغ شده توسط وزارت نیرو ازاین  میزان ۲۰ میلیون مترمکعب برای شرب شهر یاسوج . روستاه ای اطراف . تیپ پیاده کوهستان ۴۸ فتح ، مراکز دانشگاهی و علمی اطراف شهر ، همچنین ۱۳/۳ میلیون مترمکعب جهت ۴ شهرک صنعتی ، کارخانه سیمان مارگون و صنایع کشاورزی و روستایی ، ۳۳میلیون مترمکعب برای تامین اب بیش از ۴۲۰۰ هکتار اراضی کشاورزی و نیز ۳۴/۴۵ میلیون مترمکعب درسال برای بهبود محیط زیست و افزایش دبی اب رودخانه بشار در فصول بهار و تابستان می باشد .
این سد در سال ۱۳۹۰ در کمیته عالی فنی آب کشور با حضور اعضا فنی ، علمی و دانشگاهی و خبرگان سدسازی کشور مورد تایید و تصویب قرار گرفته و حجم ، ابعاد و مشخصات فنی آن براساس آورد رودخانه ، دبی سیلاب های مقطع رودخانه ، شرایط مخزن و.... طراحی گردیده است .
آورد رودخانه در این مقطع نزدیک به ۳۰۰ میلیون مترمکعب بوده که تنها ۱۵۷ میلیون مترمکعب آن توسط سد مهار و ذخیره سازی می گردد .
علی رغم برخی اظهارنظرها در فضای مجازی
با توجه به برنامه ریزی منابع آب این سد هیج گونه انتقال آبی برای هیچ اراضی کشاورزی در بالادست سد وجود نداشته و تخصیص ابلاغی آن دقیقا براساس توضیحات اشاره شده می باشد .
سد ملاصدرا و درود زن در فاصله ای بسیار زیاد از سد تنگ سرخ و نیز در کد ارتفاعی دیگری قرار گرفته اند و بین این سدها و سد تنگ سرخ ارتفاعات و تاقدیس های آهکی واقع گردیده که هرگونه انتقال آب ، آن هم در تراز ارتفاعی دیگر را ناممکن می سازد .
سد تنگ سرخ بصورت کامل شامل ساختگاه ، مخزن و تاسیسات وابسته آن در درون استان کهگیلیویه و بویراحمد قرار گرفته و اصولا در شرایط کنونی تنها سدی است که در ورودی استان جانمایی گردیده و تمام منافع آن متعلق به استان خواهد بود .
در سال جاری نیز سامانه انتقال آب این سد به مرکز استان شامل خط انتقال و تونل از خروجی سد تا منطقه سروک یاسوج در استان و سطح کشور مصوب گردیده است .
بدیهی است فرایند طراحی و جانمایی سدها در حیطه کمیته های فنی و تخصصی   بوده و برخلاف ادعای مطرح شده مبنی بر تغییر در ارتفاع سد توسط مقامات محلی و استانی ، تاکنون هیچ تغییری در مولفه ها و ابعاد سد خارج از مصوبه های قانونی اوایل دهه ۹۰ انجام نگرفته و نقشه های اجرایی کنونی نیز دال بر این موضوع می باشد .
سد تنگ سرخ کنترل کننده سیلاب های مخرب رودخانه بشار در فصل بارش برای تامین نیازها در فصل کم بارش است .
فراموش نماییم اگر سد تنگ سرخ احداث شده بود اکنون شاهد خسارت سیلاب های بشار در پایین دست و گل آلود بودن رودخانه بعد از گذشت یک هفته از بارش های کنونی نبودیم و نیز نوبت بندی اب شرب شهر یاسوج
سفر ریاست محترم جمهوری اسلامی و نیز ریاست محترم مجلس شورای اسلامی و سایز مسولان ملی به این سد گویای اهمیت ان در تولید ، اقتصاد ، امنیت غذایی ، صنعتی و اجتماعی مرکز استان دارد که با تکمیل ان شاهد این تحول عظیم خواهیم بود .
اشتراک گذاری
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
* captcha:
آخرین اخبار